-Pół roku temu przeżyłam tragedię największą, jaka może spotkać matkę -pisze czytelniczka. Nagle zmarł mój syn. Szedł na urodziny swego dziecka. Zasłabł i już się go nie udało uratować. Kobieta została sama na 2 -hektarowym gospodarstwie, które wcześniej przepisała synowi. Był już wówczas po rozwodzie z żoną.
-W akcie notarialnym mam zagwarantowaną „dożywotkę” - mówi. Teraz, kiedy syn nie żyje, gospodarstwo przejmą jego spadkobiercy, czyli moi wnukowie. Nie są jednak zainteresowani pracą w gospodarstwie. Wszystko wskazuje na to, że trzeba je będzie sprzedać. Wiem, że nie ma innego wyjścia, bowiem ja, ze względu na wiek, mam już ponad 70 lat i stan zdrowia, nie jestem w stanie sama je prowadzić. Z drugiej strony, jeśli dojdzie do sprzedaży, to co będzie ze mną? Gdzie ja się wtedy podzieję? Zastanawiam się, czy nie mam jeszcze prawa przynajmniej do części gospodarstwa?
-Zgodnie z art. 931 par. 1 Kodeksu cywilnego w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek – wyjaśnia Anita Mozal- Zelga, prawnik z biura posła Jarosława Rusieckiego. Jeżeli został orzeczony rozwód, dzieci otrzymują cały spadek. Spadkobiercy z II grupy (małżonek, rodzice spadkodawcy, jego rodzeństwo oraz zstępni rodzeństwa) dziedziczą w sytuacji, gdy spadkodawca nie pozostawił zstępnych. W imieniu małoletniej osoby działa opiekun prawny. Z tego też powodu należy rozstrzygnąć, kto ma prawo dysponowania przedmiotami i prawami nabytymi przez małoletniego. Generalnie zarząd majątkiem dziecka pozostającego pod władzą rodzicielską, stanowi atrybut tej władzy. Rodzice obowiązani są sprawować z należytą starannością zarząd majątkiem dziecka pozostającego pod ich władzą rodzicielską. Jednakże rodzice nie mogą bez zezwolenia sądu opiekuńczego dokonywać czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu. Żeby uzyskać zgodę sądu rodzice składają we właściwym sądzie rejonowym wniosek o wyrażenie zgody na dokonanie konkretnej czynności (sprzedaży, zniesienia współwłasności, itd.) wraz z uzasadnieniem konieczności dokonania takiego rozporządzenia majątkiem. Prawo dożywocia jest prawem niezbywalnym, związanym z dożywotnikiem i wygasającym wraz z jego śmiercią. Oznacza to, że osoba ta nie może swojego prawa do dożywotniego mieszkania i opieki przenieść na kogoś innego. Istnieje możliwość zrzeczenia się dożywocia. Jeżeli pani zrzekłaby się służebności dożywotniego mieszkania, to prawo to przestaje istnieć. Obciążenie nieruchomości dożywotnim prawem mieszkania nie przeszkadza właścicielowi w swobodnym rozporządzaniu nieruchomością. Jeżeli nieruchomość z dożywociem jest sprzedawana, obowiązki wynikające z tego prawa przechodzą na kolejnego właściciela. Jeśliby jednak między stronami umowy o dożywocie wystąpiły tak silne konflikty, że osoby te nie mogłyby pozostawać ze sobą w bezpośredniej styczności, każda ze stron umowy może wtedy wystąpić do sądu rejonowego z pozwem o zmianę zakresu prawa dożywocia. W wyniku takiego żądania sąd może zamienić uprawnienia wynikające z prawa dożywocia na dożywotnią rentę.
-Zgodnie z art. 931 par. 1 Kodeksu cywilnego w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek – wyjaśnia Anita Mozal- Zelga, prawnik z biura posła Jarosława Rusieckiego. Jeżeli został orzeczony rozwód, dzieci otrzymują cały spadek. Spadkobiercy z II grupy (małżonek, rodzice spadkodawcy, jego rodzeństwo oraz zstępni rodzeństwa) dziedziczą w sytuacji, gdy spadkodawca nie pozostawił zstępnych. W imieniu małoletniej osoby działa opiekun prawny. Z tego też powodu należy rozstrzygnąć, kto ma prawo dysponowania przedmiotami i prawami nabytymi przez małoletniego. Generalnie zarząd majątkiem dziecka pozostającego pod władzą rodzicielską, stanowi atrybut tej władzy. Rodzice obowiązani są sprawować z należytą starannością zarząd majątkiem dziecka pozostającego pod ich władzą rodzicielską. Jednakże rodzice nie mogą bez zezwolenia sądu opiekuńczego dokonywać czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu. Żeby uzyskać zgodę sądu rodzice składają we właściwym sądzie rejonowym wniosek o wyrażenie zgody na dokonanie konkretnej czynności (sprzedaży, zniesienia współwłasności, itd.) wraz z uzasadnieniem konieczności dokonania takiego rozporządzenia majątkiem. Prawo dożywocia jest prawem niezbywalnym, związanym z dożywotnikiem i wygasającym wraz z jego śmiercią. Oznacza to, że osoba ta nie może swojego prawa do dożywotniego mieszkania i opieki przenieść na kogoś innego. Istnieje możliwość zrzeczenia się dożywocia. Jeżeli pani zrzekłaby się służebności dożywotniego mieszkania, to prawo to przestaje istnieć. Obciążenie nieruchomości dożywotnim prawem mieszkania nie przeszkadza właścicielowi w swobodnym rozporządzaniu nieruchomością. Jeżeli nieruchomość z dożywociem jest sprzedawana, obowiązki wynikające z tego prawa przechodzą na kolejnego właściciela. Jeśliby jednak między stronami umowy o dożywocie wystąpiły tak silne konflikty, że osoby te nie mogłyby pozostawać ze sobą w bezpośredniej styczności, każda ze stron umowy może wtedy wystąpić do sądu rejonowego z pozwem o zmianę zakresu prawa dożywocia. W wyniku takiego żądania sąd może zamienić uprawnienia wynikające z prawa dożywocia na dożywotnią rentę.
